Zarządca sukcesyjny to osoba, która przejmuje tymczasowe prowadzenie działalności gospodarczej po śmierci przedsiębiorcy wpisanego do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej (CEIDG). Instytucja ta została wprowadzona ustawą z dnia 5 lipca 2018 r. o zarządzie sukcesyjnym przedsiębiorstwem osoby fizycznej. Jej głównym celem jest umożliwienie kontynuowania działalności firmy do czasu uregulowania spraw spadkowych.

Kto może zostać zarządcą sukcesyjnym?

• Zarządcą sukcesyjnym może zostać osoba fizyczna posiadająca pełną zdolność do czynności prawnych, która wyraziła zgodę na pełnienie tej funkcji.
• Nie może nim być osoba prawna (np. spółka) ani osoba, która została prawomocnie pozbawiona prawa prowadzenia działalności gospodarczej. Zarządcę może powołać sam przedsiębiorca jeszcze za życia lub – w określonych przypadkach – spadkobiercy po jego śmierci.

W jakim celu powołuje się zarządcę sukcesyjnego?

Powołanie zarządcy sukcesyjnego ma na celu utrzymanie ciągłości funkcjonowania firmy po śmierci jej właściciela. Dzięki temu:

• przedsiębiorstwo może dalej działać na dotychczasowych zasadach,
• zachowana zostaje ciągłość umów z kontrahentami,
• możliwe jest dalsze zatrudnianie pracowników,
• przedsiębiorstwo może występować przed urzędami i sądami.

Zarządca sukcesyjny prowadzi firmę do momentu zakończenia postępowania spadkowego i podziału majątku.

Prawa i obowiązki zarządcy sukcesyjnego

Zarządca sukcesyjny działa w imieniu właściciela przedsiębiorstwa w spadku, zarządzając jego majątkiem i reprezentując firmę. Do jego głównych obowiązków należą:

• prowadzenie bieżących spraw przedsiębiorstwa,
• rozliczanie się z podatków i składek,
• dbanie o majątek firmy,
• wykonywanie umów zawartych przez zmarłego przedsiębiorcę,
• reprezentowanie firmy przed organami administracji publicznej i sądami.

Ma on prawo korzystać z kont bankowych firmy, podpisywać umowy i podejmować decyzje gospodarcze, jednak jego działania powinny służyć zachowaniu wartości przedsiębiorstwa do czasu rozstrzygnięcia spraw spadkowych.

Zarządca sukcesyjny a pełnomocnik – różnice

Zarządca sukcesyjny nie jest tym samym co pełnomocnik.

• Pełnomocnik działa za życia przedsiębiorcy, na podstawie udzielonego pełnomocnictwa, które wygasa z chwilą śmierci mocodawcy.
• Zarządca sukcesyjny działa po śmierci przedsiębiorcy, a jego uprawnienia wynikają z ustawy i wpisu do CEIDG.

Oznacza to, że zarząd sukcesyjny jest narzędziem prawnym umożliwiającym kontynuację działalności firmy po śmierci jej właściciela, podczas gdy pełnomocnictwo służy reprezentowaniu przedsiębiorcy za jego życia.

Jak zgłosić zarządcę sukcesyjnego do CEIDG?

Zgłoszenie zarządcy sukcesyjnego odbywa się poprzez wniosek do CEIDG. Można to zrobić:

• elektronicznie – za pośrednictwem strony www.biznes.gov.pl,
• osobiście w urzędzie gminy,
• lub listownie (z podpisem notarialnie poświadczonym).

Podsumowanie

We wniosku CEIDG-1 należy wskazać dane zarządcy sukcesyjnego oraz dołączyć jego pisemną zgodę na pełnienie funkcji.
Jeśli przedsiębiorca nie zdążył powołać zarządcy przed śmiercią, spadkobiercy, małżonek lub zapisobierca windykacyjny mogą to zrobić w ciągu 2 miesięcy od dnia zgonu przedsiębiorcy.

Powołanie zarządcy sukcesyjnego to odpowiedzialna, ale bardzo praktyczna decyzja. Dzięki niej firma może działać bez przerw, kontrakty pozostają w mocy, a pracownicy zachowują stabilność zatrudnienia. W praktyce to narzędzie pozwala na płynne przejście między pokoleniami w prowadzeniu działalności gospodarczej.

Data: 08.10.2025